içinde

Biyomalzemeler nelerdir? işlevi nedir?

biomaterials

Öncelikle biyomalzeme nedir? Ona açıklık getirelim: Kalp kapakçıklarından tutun kontakt lensere, stentlere, ortopedik protezler ve diş implantlarına kadar çok geniş bir yelpazeden bahsediyorum.  Biyomalzemeler, misafir olarak girdiği vücuda kendini çok çabuk kabullendirerek, adeta evden biri gibi yaşamını sürdüren malzemelere denir. Kendini bu şekilde kabul ettirmesi, malzeme biliminin gelişimiyle beraber artık çok daha kolay. Bu malzemelere biyouyumlu ya da biyomalzemeler diyoruz. Malzemenin biyouyumlu sıfatını hak etmesi için bazı kriterler var tabi, şimdi onlara bir göz atalım…

Biyomalzemelerin Sahip Olması Gereken Özellikler

  • Fiziksel özelliklerini korumalı (vücut içerisindeki tepkimelerden etkilenmemeli)
  • Toksik olmamalı (vücuda herhangi bir şekilde zarar vermemeli)
  • Kanserojen olmamalı
  • Alerjik olmamalı
  • Kullanım ömrü boyunca fonksiyonelliğini yitirmemeli
  • Steril edilebilir olmalı

Sağlık alanında çalışan meslek gruplarını düşündüğümüzde, akla en son gelecek meslek grubunun mühendisler olduğunu düşünüyorum.  Mühendisler, geliştirdiği ürünlerle sağlık sektörüne büyük bir hizmet sunabiliyor ve bunu da biyomalzemeler yardımıyla yapıyor. Belki bir doktor gibi direkt katkı sağlayamasa da en azından biyomalzemelerin vücudumuzdaki görevi gibi, mühendislerde sağlık sektöründe yardımcı bir görev üstlenebilir. Ülkemize dışarıdan baktığımızda, aynı insanları ve benzer yaşamlar görsek de derinlere inildiğinde bambaşka kültürler ve bambaşka yaşamlar vardır. Ülkemize benzer bir yapısı olan vücudumuzda, yerine göre farklı pH değerleri, farklı kas yapısı, farklı kemik sertliği gibi çeşitli ve kendine özgü değerleri vardır. Bütün farklılıklara hitap etmek amacıyla farklı malzemeler kullanılarak daha çeşitli ve daha verimli biyomalzemeler elde ediliyor. Biyomalzemleri temel olarak biyometaller, biyoseramikler, biyopolimerler ve biyokompozitler olarak sınıflandırılabiliriz.

Biyometaller 

Metallerin en büyük sorunu korozyondur. Bu korozyon vücut içerisinde gerçekleşecek olursa, sorun daha da önem teşkil ediyor. Bundan dolayı vücutta kullanılacak metaller öncelikle uzun bir araştırma ve deney sürecinden geçer. Biyometaller, vücudumuzda kalça protezi, diş implantları ve ortopedik birleştiricilerde kullanılır. Biyometalleri, günlük hayatımızdaki ara buluculara benzeterek kafamızda somutlaştırabiliriz.

kemik

Biyoseramikler

Seramik mi? tek görevi mutfak dolaplarını süsleyen, kullanmak için çok önemli bir misafirin gelinmesi beklenen tabaklar değil mi? dediğinizi duyar gibiyim😊. Evet bir bakıma öyle ama bu sefer farklı bir alanda kullanacağız ve kullanmak için misafir şartı yok. Seramikler sıcaklığa, çözücülere, ph değişimlerine karşı dirençli olduğu için ortopedik kaplamalarda(protezlerde) implant ile doku arasında etkileşimi engeller ve dokuya uyum sağlamasına destek verir…

implant diş

Biyopolimerler

Günümüzde birçok malzemenin yerini plastik malzemelere bırakmış durumda. Sağlık sektöründe ise “bu plastik mi?” diye kendimize sorduğumuz hemen hemen her şeyi biyopolimer olarak nitelendirebiliriz. Plastik malzemeler polimerlerden üretilir. Polimer, kelime olarak poly ve mer’den oluşur. Poly ‘çok’ – mer ise ‘birim’ demektir. Yani polimerler çok fazla sayıda monomerin bir araya gelmesiyle oluşmuş hem doğal hem de sentetik uzun zincirli yapılardır. Metal ve seramiklere oranla daha az kullanılan polimerler, her alanda olduğu gibi tıp alanında da kullanılıyor. Birkaç küçük örnek vermek gerekirse; şırıngalar, ilaç kutuları, tüpler ve protezler diye uzun uzadıya devam eder.

Biyokompozitler

Kompozit, farklı kimyasal yapıdaki iki ya da daha fazla sayıda malzemenin, sınırlarını ve özelliklerini koruyarak oluşturduğu çok fazlı malzeme olarak tanımlanabilir. Dolayısıyla kompozit malzeme, kendisini oluşturan bileşenlerden birinin tek başına sahip olamadığı özelliklere sahip olur. Her bileşen biyouyumlu olmalıdır. Kompozitler, yüksek dayanıma ve düşük elastik modülüne sahiptirler. Ayrıca, kompozit malzemenin bileşimi değiştirilerek, implantın vücuttaki kullanım alanlarına göre mekanik ve fizyolojik şartlara uyum sağlaması kolaylaştırılabilir. Kompozit malzemeler, homojen malzemelere oranla, yapısal uyumluluğun sağlanması açısından daha avantajlıdır.

 kedi

Biyomalzemeler bugün ki haline çok uzun araştırmalar ve deneyler sonucunda ulaştı. Bu konuda ki ilerleme ve gelişim önümüzdeki dönemlerde çok daha hızlanacak gibi duruyor. Böyle düşünmemin iki sebebi var: insanların neden daha konforlu yaşamayalım? ve neden daha uzun yaşamayalım? sorularını fazlasıyla sormaya başlaması. Son zamanlarda kötü alışkanlıkların arttığı bir dönemden geçiyoruz, bu da belli başlı sağlık sorunlarına yol açabiliyor. Özellikle organ yetmezliği hat safhada, durum böyle olunca hastalarımızın organla buluşma süresinde uzamalar meydana geliyor. Bu da ne yazık ki “kara borsa” denilen illeti oluşturuyor. Bu tarz sorunların ortadan kaldırılması için biyomalzemeler çok önemli bir konumda. Özellikle de yapay organlar için acaba olur mu? yapabilir miyiz? soruları sürekli gündemi meşgul etmekte. Ben bunun mümkün olabileceğini ve bir süre sonra (belki de uzun bir süre sonra 😊) yapılabileceğini düşünüyorum. Her yıl milyonlarca insan çok basit sebeplerle ölüme gidiyor. Bizler ise sıcak yataklarımızda bu haberleri okumakla yetiniyoruz. Yapacağımız basit ve düşük maliyetli biyomalzemeler yardımıyla, insanlığın bihaber olduğu topluluklara yardım eli uzatabiliriz. Sizler bu konuda ne düşünüyorsunuz, düşüncelerinizi yorumlar kısmında merakla bekliyor olacağım.

Okuduklarımızı Şöyle Bir Özetleyecek Olursak

Biyomalzemeler; kontakt lenser, stentler, ortopedik protezler ve diş implantları gibi geniş çalışma alanlarına sahiptir. Herhangi bir malzemenin “biyo” sıfatını elde etmesi için bazı yeterliliklere ihtiyaç vardır. Peki mühendisler bu işin neresinde? Mühendisler geliştirdikleri biyomalzemeler ile işin mutfağında diyebiliriz. Biyomalzemeleri biyometaller, biyoseramikler, biyopolimerler ve biyokompozitler olarak sınıflandırılabilir. Biyometaller ve biyoseramikler diş implantlarında ve kalça protezlerinde kullanılıyorken, biyopolimerler de şırıngalar, ilaç kutuları, tüpler ve protezlerde kullanılıyor. Biyokompozitlerin ise spesifik bir alanı olmamakla beraber ihtiyaç olan her yere atom karınca misali koştuğu bilinir. Gelişimin kaçınılmaz olduğu bu evrende, umarım gelişim sadece bizlere değil beraber yaşadığımız, pek umursamasak ta yaşama haklarının olduğu, kimimize bir dost kimimize ise bir yoldaş olan, hayvanlara da uğraması dileğiyle…

İlginizi Çekebilir : Geleceğin Üretim Tekniği: Kompozit Malzemeler

Bu yazı bizim güzel ve kolay gönderme formu ile Oluşturuldu. Gönderinizi oluşturun!

Bu yazıyı beğendin mi? Desteğinle daha fazlasını yapabiliriz...

Rapor Et

Ne düşünüyorsunuz?

fatih tür tarafından yazıldı

Merhaba ben Fatih, Sakarya Üniversitesi metalurji ve malzeme mühendisliği öğrencisiyim. Malzeme bilimine, teknolojiye ve bilim dünyasına merakımı ve öğrenme açlığımı giderdiğim yazılarımda sizlerle buluşmak istedim. Umarım yazılarımı zevk ve merak eşliğinde okursunuz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

regression

Regresyon Analizi ve Korelasyon Analizi : Temel kavramlara giriş

batarya-teknolojisinde-umut-verici-gelisme-1569227217

Batarya ve piller hakkında her şey