Gençlere değer katacak içeriklere Google Haberler'den abone olmak ister misiniz?.Google Haberlere Abone Ol. Gençliğe değer katma arzusuyla..

Gökkuşağı Dağları nasıl oluştu?

Çin’in Gansu bölgesindeki Zhangye Danxia Jeolojik Parkındaki Gökkuşağı Dağlarını ve Peru’daki Vinicunca Gökkuşağı Dağlarını duymayan kaldı mı?  Ülkemizde de Erzurum’da bulunan Gökkuşağı Tepeleri’nin nasıl oluştuğunu ve bu renklerin nasıl bir arada bulunduklarını hiç düşündünüz mü?

Gökkuşağı Dağları’nın renkli olmasının sebebi ne?

Çocukluğumda gökkuşağının altından geçersek dileklerimizin gerçekleşeceği hatta zengin olacağımız söylenirdi. Bilmem sebebi bu şehir efsanesi midir ama gökkuşağını görmek beni hep mutlu hissettiriyor. Gökkuşağı dağları da bende aynı hissi uyandırıyor: mutluluk. Aynı zamanda bu dağlar bana Anadolu ile özleşen rengarenk kilimleri de çağrıştırıyor. Gelin birlikte bu dağları tanıyalım.

Bizlere gökkuşağını çağrıştıran bu görkemli dağların ünleri bulundurdukları renklerden geliyor. Kırmızı, sarı, kahverengi, mavi hatta pembe renklerinin bir arada bulunduğu bu dağların oluşumu milyonlarca yıl öncesine dayanıyor. Öncellikle bu dağların nasıl oluştuğunu ele alalım Çin’de seksen milyon yıl önce ve Erzurum ‘da kırk beş milyon yıl kadar önce oluşan bu dağların, okyanus tabanında birikmiş kireçli gre ve kırıntılı tortul bir kaya olan silttaşı katmanlarının tektonik hareketler sonucu katlanıp yükselmesi sonucu oluştukları düşünülüyor.  Peki bu renkler nasıl oluştu? Gökkuşağı renkleri ise minerallerin gre ve silttaşı ile tortullaşması sonucunda oluşmuştur. Birçok rengin bir arada bulunmasının sebebi ise dağları oluşturan kayaçların oluşma ve aşınma süreçleridir.

Kayaçları oluşturan minerallerde bulunan demir elementinin diğer elementlerle tepkime vermesi Gökkuşağı Dağları’nın farklı renklerden oluşmasına neden olan en önemli etkenlerden biridir.  Demirin oksijenle tepkimesi sonucu siyah, kırmızı, sarı ve kahverengi olmakla birlikte yeşil, mavi, turuncu gibi birçok renkte demir oksit oluşur. Örneğin bir demir oksit olan hematit minerali kayaçlara kırmızı ve kırmızımsı kahverengi, limonit minerali ise koyu kahverengiden açık sarıya renkler verir. Demirin kükürt ile tepkimeye girmesi sonucu oluşan pirit minerali metalik sarı renktedir.

Demirin silikat iyonu (bir silisyum atomunun dört oksijen atomuna bağlanması sonucu oluşan bir iyon) ile tepkimeye girmesi sonucu oluşan klorit ve olivin– yeşilzeytin rengine benzeyen bir renk olduğu için olivin denmiştir- mineralleri bulunan kayaçlar ise yeşil tonlardadır. Erzurum Oltu’da bulunan gökkuşağı tepelerinde Peru ve Çin’deki Gökkuşağı Dağlarına göre hem daha az yüksekliğe sahip hem de renk çeşidi olarak sarımsı, turuncumsu renkler hakimdir. Yukarıda öğrendiklerimizden yola çıkarak Oltu için limonit minarelinin çoğunlukta olduğunu söyleyebiliriz.

Çin’de bulunan Gökkuşağı Dağları
Çin’de bulunan Gökkuşağı Dağları

Çin, Peru ve Erzurum’da bulunan Gökkuşağı dağlarının turizme katkısı var mı?

Çin’de bulunan Gökkuşağı dağları 2009 yılından beri Unesco Dünya Kültür Mirası listesinde yer almakta ve yerli halkın yanında turistlerin de ilgisini çekmektedir. Tahta yollar ve çeşitli bağlantılar kurularak ziyaretçilerin kolay ve güvenli bir şekilde bölgeyi gezebilmesi sağlanmıştır. Peru’da bulunan Gökkuşağı Dağları ise yerliler tarafından Yedi Renk Dağı olarak adlandırılmıştır. Peru’da bu dağlara çıkmak için bir rehbere ihtiyacımız vardır, aksi takdirde tek başımıza ve deneyimsizsek bizler için tehlikeli olabileceği söyleniyor.

Erzurum’a gelecek olursak sosyal medyada büyük bir bilgi kirliliği ile karşılaşmaktayız. İnsanlar Çin’de ve Peru’da bulunan dağları Erzurum’a atfetmiş. Maalesef Erzurum’da bulunan tepeler diğer saydıklarımız dağlar içinde daha az biliniyor. Bunun sebebi bir dağın içerisinde daha az renk çeşidi bulundurmasından kaynaklanıyor olabilir. Ya da önce kendi halkımız bilmeli ve tanımalı. Bizler bilmezsek tanıtamayız.

Atatürk Üniversitesi Oltu Yerbilimleri Fakültesi Dekan Yardımcısı Yrd. Doç. Dr. Özgür Bilici, bölgenin Alp- Himalaya deprem kuşağında (Bu kuşakta yeryüzündeki depremlerin yüzde 17 si gerçekleşir. Endonezya’dan başlayarak Himalayalar ve Akdeniz üzerinden Atlas Okyanusu’na ulaşır ) yer aldığını belirtmiştir. Bilici ‘nin bu dağları Jeopark adı altında duyurmak ve turizme kazandırmak gibi bir isteği var. Yine yerel halk da ‘’ saklı cennet ‘’olarak niteledikleri bu dağları duyurup, turizme kazandırmak istiyor. Çevre iller ve gezginlerin ilgisini çekmeye başlayan bu tepeleri yakın zamanda Jeopark olarak tanımamız mümkün görünüyor.

Çocukken resim yaptığımda dağları mor ve pembe gibi renklere boyayıp sıradan dağ kalıplarına sığdırmıyordum. Şimdi görüyorum ki hayal gücümü yeryüzünde bulunan bazı dağlar yansıtıyormuş zaten. Şimdi sizden gözlerinizi kapatıp gökkuşağı dağlarının nasıl göründüklerini hayal etmenizi istiyorum. Sizce de ilgi çekici değil mi?  Aşağıda bahsi geçen dağların görünümlerini paylaşıyor olacağım. Bakalım sizin hayal gücünüzle eşdeğer güzellikteler mi?

Erzurum’da bulunan Gökkuşağı Tepeleri
Erzurum’da bulunan Gökkuşağı Tepeleri
Peru’da bulunan Gökkuşağı Dağları
Peru’da bulunan Gökkuşağı Dağları

İlginizi Çekebilir: Geçmişten Günümüze Sigara

Başkalarına Fayda Sağla
Yorum Yok
Yorum İptal
Yorumlar: Gökkuşağı Dağları: Yeryüzündeki Gökkuşağı Sureti

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Resim ekle - Yalnızca PNG, JPG, JPEG ve GIF desteklenir.

Sosyal Medya Hesaplarımız

Copyright © 2020 Öğrenci Blogları. Tüm Hakları Saklıdır.

Giriş Yap

Öğrenci Blogları'na Hoş Geldin

Gençlere değer katan içerikler üretiyoruz. Aramıza katılacağın için mutluyuz.
Giriş Yap

Gelişim için ilk adım. Boş vakitleri iyi değerlendirmek gerek.