içinde ,

Sürdürülebilir Moda Markalarında Dijital Çağ

Dünya Çevre ve Gelişme Komisyonu tarafından ‘’gelecek nesillerin kendi ihtiyaçlarını karşılama yetenekleri ile uyumlu bir şekilde, bugünün ihtiyaçlarının karşılanması’’ sürdürülebilirlik olarak tanımlanmaktadır. Birleşmiş Milletler Çevre Programı 2011 yılı raporunda, doğal kaynak tüketim hızının 2050’ye gelindiğinde şimdiki tüketim hızından üç kat daha fazla olacağını öngörmektedir. Bu kapsamda insan ile doğa arasında denge kurmamız, bugünün ve geleceğin yaşamını ve kalkınmasını programlamamız gerekir.

Sınırsız olmayan kaynakların fütursuzca kullanılması, üretimde atık sorunlarının artışı, küresel ısınma, asit yağmurları, iklim değişikliği, doğal afetlerin artışı gibi global tehdit oluşturan sorunlara yol açmıştır. Sürdürülebilirliğin ekolojik, ekonomik ve sosyal/etik olmak üzere üç genel kriteri vardır. Sürdürülebilir moda bu üç kriteri kesinlikle içermelidir.

Sürdürülebilir Moda Nedir?

Sürdürülebilir moda; ekolojik yönden toksik barındırmayan, dönüştürülebilir ürünleri kullanan, ekonomik olarak tüketici ve üreticilere değer katan ürünlerle çevre dostu, kullanışlı ve kaliteli ürünleri tasarlayan bir moda akımıdır.

Sürdürülebilir moda, tüketim çılgınlığına katılmayı reddetmekte, etik üretim, ekolojik kumaş tasarımı, yeniden tasarlama, enerjinin etkin kullanımı, yerel üretimin desteklenmesi, yeniden kullanım ve geri dönüştürme, yeniden boyama gibi olanaklar sağlamaktadır.

Hızlı modanın seri üretimi; hammadde, enerji, su, ve insan gücü kaynaklarının hızlı ve ihtiyaçtan fazla tüketilmesine neden olmaktadır. Dünyaya en çok zarar veren sektörlerden olan tekstil endüstrisi; toplam karbon emisyonunun %5’ini ve global su kirliliğinin %20’sini oluşturmaktadır.

‘’1 tişört üretiminde kullanılan su miktarı 2800 lt, 1 jean pantolon için de yaklaşık 4000 lt su harcanmaktadır.’’

Sürdürülebilir moda tüketicilerin bilinçli bir şekilde kıyafetlerinin orijinlerini ve materyallerini düşünmelerini sağlamayı, kıyafetlerin bizlere ulaşana kadar üretimde nasıl süreçlerden geçtiğini ve ne gibi etkilere neden olacağını sorgulamamızı, üretilen eşyalara üretiminden dağıtımına kadar ayrı ayrı değer vermeyi ve zararların en aza indirgenmesini amaçlamaktadır.

Marka İnşasında Sürdürülebilirlik

Döngüsel ekonomiyi, yavaş ve bilinçli tüketimi destekleyen, geri dönüşüm kampanyaları, kiralama ve tamir etme gibi atölye ve faaliyetleri düzenleyen, organik pamuk, tencel ve geri dönüşümlü polyester gibi doğa dostu materyaller kullanan sürdürülebilir modayı destekleyen marka inşasında bazı ilkeler ve gereklilikler söz konusudur.

Sürdürülebilir moda inşasındaki temel ilkeler;

  • Ekonomik, sosyal, kültürel ve çevresel düzeyde değer yaratmak,
  • Döngüsel ekonomiyi desteklemek,
  • Marka itibarını sağlamada, marka tedarikçilerinin, müşterilerinin ve çalışanlarının katkılarını şeffaf bir şekilde sunmak,
  • Markanın pazardaki konumunu ve imajını göstermekten çok tüketicinin ve toplumun daha iyi ve daha tatmin edici bir yaşama erişebilmesi için yürütülen projelere önderlik etmek, katkı sağlamak,
  • Adil, doğru ve etik uygulamalar geliştirmek,
  • Üretim aşamalarında kimyasal kullanımlarının denetlenmesi,
  • Çalışanların güvenlik, adil maaş ödemeleri, çalışma saatleri ve mesai ücretlerinin, sigortaların yasalara uygun olması,
  • Dağıtım kanallarının denetlenmesi,
  • Markanın doğaya ne tür bir karbon ayak izi bıraktığının kontrol edilmesi gerekmektedir.

Son yıllarda özellikle bu ilkeler üzerine kurulu olan sürdürülebilir moda markalarının döngüsel ekonomiyi destekleyecek dijital dönüşümleri ve deneyim tasarımını birleştirerek modaya yeni bir soluk kazandırmaktadırlar.

Sürdürülebilir Dijital Moda Projeleri

 Dijitalin ve deneyimin ön planda olduğu projeleri inceleyelim;

Good On You Uygulaması;

‘’İyi yap, İyi görün, İyi hisset.’’

‘’Şeffaf, yaratıcı ve yenilikçi üretim yöntemlerini benimseyen etiketlerden oluşan kıyafetleri giymeyi seçerek, yeniden kullanarak, geri dönüştürerek, takas ederek birlikte daha büyük, daha iyi bir hareket inşa ediyoruz.’’

Sürdürülebilirliği yaygınlaştırmak, tüketici ile çevrimiçi konuşabilmek için markalar güven köprülerini ve sadakat inşasını oluşturmada dijital ortamlara başvurmaktadır. Good On You dijital platform uygulaması, markaların sosyal ve çevresel parametrelerini toplar. Moda markası derecelendirmelerinde dünyanın önde gelen kaynağını oluşturur. Uygulama sayesinde dünyanın dört bir yanından en iyi modayı keşfedebilir ve etik, sürdürülebilir moda hakkında bilgiler edinebiliriz.

ShareLabel Etiket Sistemi;

‘’Ürününüzün kendisi için konuşmasına izin verin, şeffaflığın, etkileşimin ve bilginin kilidini açın.’’

Rudholm Group, kıyafet etiketlerinde kıyafetin hikayesine QR kodu ile erişebilecek bir sistem geliştirmiştir. ShareLabel’e, akıllı telefon sayesinde bağlanılarak, kıyafetin etiketinde bulunan QR kod taranır ve kıyafetin hikayesine bir video, bazen bir resim, bazen de bir metin yoluyla anlatımına ulaşılır. Bu uygulama sayesinde markalar; kıyafetin nerede, nasıl ve kim tarafından yapıldığına dair eşsiz bir hikayeyi anlatma fırsatı yakalar. Uygulama sayesinde tüketici satın aldığı ürün hakkında bilinçli seçim yapmış olur. Buna ek olarak, ikinci el değerini büyük ölçüde artırılabilir ve kıyafet mal sahibinden mal sahibine geçerken bir eşyaya ekstra ömür katabilir.

GreenStory Uygulaması;

‘’Daha yeşil bir geleceğin mümkün olduğuna inanıyoruz.’’

Markaların tüketicilere görseller ve metrikler aracılığıyla olumlu çevresel ve sosyal etkiler sergileyebileceği bir platformdur.

Dijital bir sürdürülebilir pazarlama platformu olan GreenStory, tüketiciler için markanın sürdürülebilirlik hikayesini gerçek ve kişisel bir hale getirebilmek için infografik yönteminden faydalanmaktadır. Etkileşimli widgetler ve hesaplamalar, sosyal medyada da paylaşılabilen markanın sitesine, postalarına ve alışveriş sepetlerine entegre edilir. Tüketicilere sağladığı bilgiler ve kurduğu bağlantılar ile tedarik zincirindeki şeffaflığı arttırır. Tüketicilerin, markanın ürünlerini nasıl ürettiğini takip edebilmesi ve her aşamasının bilgisi dahilinde olması, sosyal bilinçli tüketimin artmasına da neden olmaktadır.

Fashion For Good Müzesi;

‘’ Sürdürülebilir Moda Yeniliğine Adanmış Dünyanın İlk Müzesi ’’

Amsterdam’da ilk sürdürülebilir moda üzerine kurulu olan Fashion For Good Müzesi tüketicilere markaların hikayelerini sunma fırsatı tanınmaktadır.

Ziyaretçilere müze ile dijital olarak etkileşime girmeleri için bir ‘’aksiyon bileziği’’ verilir. Bilezik tamamen geri dönüştürülmüş plastikten yapılmaktadır. Moda yolculuğunda eylemleri gerçekleştirmek ve rozetler kazanmak için bilezik kullanılır.

Sürdürülebilir Moda Müzesinde; bir ürünün yapılış aşamaları deneyimlenir, gıda atıkları gibi ürünler yapım aşamasında kullanılır ve ürünler yeniden tasarlanır. Kendi seçtiğiniz moda sloganı ile tişört tasarlama gibi atölyeler de düzenlenmektedir. GIF standları tasarlanarak ziyaretçilerin fotoğraf çekimleri ve kendi sözleriyle kendi Gıf’lerini yaratma etkinlikleri düzenlenir.

Sürdürülebilir Moda Müzesi, üç ay süreyle devamlı olarak bir tema belirlemekte ve o temanın mesajını verecek etkinliklerde düzenlemektedir. Örneğin, ‘’Suyun Modadaki Rolünü Yeniden Düşünmek’’ isimli bir tema belirlemişlerdir. Müze genel olarak ‘’endüstri yeniliğine ve dijitale’’ odaklanmaktadır.

HOT: SECOND Konsept Mağaza;

‘’Deneyimin amacı, giyim mülkiyeti kavramına meydan okumaktır ve mağaza işleyişi ‘’para birimi’’ istemeyen fiziksel bir kıyafetin bağışlanması üzerine kuruludur.’’

Londra’da Protein Studious’ta 18 kasım-22 kasım 2019 tarihleri arasında hizmet vermiş Hot:Second Konsept Mağaza, dijital deneyimler için fiziksel ürünler ticareti yapan dünyanın ilk döngüsel ekonomi konsept mağazasıdır. Mağaza fikri ilk olarak Moda Fütüristi Karinna Nobbs’un saha araştırması sonucunda tasarlanmıştır.

Ziyaretçiler mağazada; The Fabricant, Carlings/VIRTUNE ve Christopher Raeburn gibi öncü markaların dijital moda kıyafetlerini yoğun bir şekilde deneyimlemişlerdir.  Ziyaretçilerden mağazaya giriş yapabilmeleri ve dijital deneyime ulaşabilmeleri için sevmedikleri bir kıyafeti bağışlamaları istenir. Ziyaretçiler çeşitli moda kıyafetlerini deneyimleyebilmekte, kıyafetlere yeni bir hayat vermek için canlı bir özelleştirme istasyonunda sanatçıların işçiliğine tanıklık edebilmektedirler.

Sonuç;

Dijitalleşmenin çığır açtığı günümüz şartlarında, ister bilerek ve isteyerek dijital dönüşüme ayak uyduralım ya da  zorunlu kaldığımız için ayak uydurmak zorunda kalalım. Farketmeyen tek şey kabullenmemiz ve yeni dünya düzenine adapte olmamız gerçeği. Dijital düzen artık hayatımızın her alanında ve her sektörde. Bu düzene ayak uyduran markalar süreci bilinçli bir şekilde yönetecek ve ayakta kalacak. Sürdürülebilirlik kavramı ise sadece markalara özgü değildir. Sürdürülebilir olmak bir bireyden bir kuruma kadar, aile yaşantısından, örgütlere kadar, faaliyetlerimizin tümüne entegre edilmeli ve yaşam felsefesi halini almalıdır. Sürdürülebilir moda kavramını dijitale taşıyan markaların çağın getirisini öngörüp, güzel projelere imza attıklarını inceledik. Birçok markaya da ilham vermesini ümit ediyorum, sağlıcakla kalın.

İlginizi Çekebilir : Pazarlamanın Yapı Taşı: Marka

Rapor Et

Ne düşünüyorsun?

Yazan Özlem Yalav

Herkese merhaba. Süleyman Demirel Üniversitesi Pazarlama alanında yüksek öğrenim görmekteyim. Çalışma alanlarım olan;
Stratejik Pazarlama, Dijital Pazarlama, Marka Yönetimi, Medya ve Reklam Stratejileri konularında bilgilerimi sizlerle paylaşmak istiyorum. Bu alanlarda çalışmalarım mevcut olmakla birlikte yüksek lisans tezim de Marka Deneyimi üzerinedir. Öğrencilere fayda sağlayacak güncel konularla sizlerleyim. İyi okumalar.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

elektirik-ve-elektronik

ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ ÖĞRENCİLERİNİN BİLMESİ GEREKEN 9 PROGRAM

linkedln1

İŞ HAYATININ SOSYAL MEDYASI: LINKEDIN